A
- Adli yardım
- Mali gücü yetersiz olan kişinin yargılama giderlerinden geçici olarak muaf tutulması. Mahkemeden istenir; baroların adli yardım büroları da avukat görevlendirebilir.
- Arabuluculuk
- Tarafların tarafsız bir arabulucunun yardımıyla çözüm aradığı yöntem. İşçi-işveren, ticari para alacağı, tüketici, kira, kat mülkiyeti ve ortaklığın giderilmesi uyuşmazlıklarında dava açmadan önce zorunludur. Makale
- Avans faizi
- Ticari işlerde, oran kararlaştırılmamışsa uygulanan ve Merkez Bankası’nın kısa vadeli avans işlemlerindeki orana göre belirlenen faiz. Hesapla
- Ayıplı mal
- Sözleşmeye, ambalajında ya da reklamında belirtilen niteliklere uymayan veya kullanım amacını ya da değerini azaltan eksiklikler taşıyan mal. Makale
B
- Borca batık tereke
- Ölüm tarihinde borçları malvarlığından fazla olan tereke. Bu durum açıkça belli ya da resmen tespit edilmişse miras reddedilmiş sayılır. Makale
C
- Cayma hakkı
- Mesafeli ve kapıdan satışlarda tüketicinin, kural olarak on dört gün içinde gerekçe göstermeden sözleşmeden dönebilmesi.
D
- Değer kaybı
- Kazadan sonra onarılan aracın, kazasız benzerine göre piyasada uğradığı değer düşüklüğü. Kusurlu tarafın trafik sigortasından istenebilir. Makale
E
- Ecrimisil
- Bir taşınmazı malikin izni olmadan kullanan kötü niyetli zilyetten istenen haksız işgal tazminatı. Geriye dönük en fazla beş yıl için istenebilir. Makale
- Elbirliği mülkiyeti
- Mirasçılar gibi bir topluluğun bir mal üzerinde payları belirli olmaksızın birlikte malik olması. Tasarruf için kural olarak bütün ortakların birlikte hareket etmesi gerekir.
- Erteleme
- İki yıl veya daha az süreli hapis cezasının, denetim süresi iyi hâlle geçirilmesi şartıyla infaz edilmemesi. Mahkûmiyet hükmü açıklanır. Makale
H
- HAGB
- Hükmün açıklanmasının geri bırakılması. İki yıl veya daha az ceza verilen sanık hakkında hükmün açıklanmaması; beş yıllık denetim süresi sorunsuz geçerse dava düşer. Makale
- Haciz
- Alacaklının alacağını tahsil edebilmesi için borçlunun malları üzerine icra dairesince el konulması. Makale
- Haczedilmezlik
- Zorunlu ev eşyası, emekli aylığı ve maaşın belirli bir kısmı gibi kanunen haczedilemeyen mal ve haklar. Haczi öğrenmeden itibaren yedi gün içinde şikâyetle ileri sürülür.
- Hesap kat ihtarnamesi
- Bankanın kredi hesabını kapatarak borcun tamamını muaccel hâle getirdiğini ve ödenmesini istediğini borçluya ve kefillere bildirdiği ihtarname. Makale
- Hizmet tespit davası
- Sigortasız ya da eksik bildirilen çalışmanın tespiti için işverene karşı açılan dava. Çalışılan yılın sonundan itibaren beş yıl içinde açılmalıdır. Makale
İ
- İcra inkâr tazminatı
- Borçlunun haksız itirazı üzerine açılan itirazın iptali ya da kaldırılması davasında, alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere borçlu aleyhine hükmedilen tazminat.
- İhbar tazminatı
- Belirsiz süreli iş sözleşmesini bildirim süresine uymadan fesheden tarafın, bu süreye ait ücret tutarında ödediği tazminat. Hesapla
- İlamsız takip
- Mahkeme kararı olmadan başlatılan icra takibi. Borçlu ödeme emrine yedi gün içinde itiraz ederse takip durur. Makale
- İpotek
- Bir alacağı güvence altına almak için taşınmaz üzerinde kurulan rehin hakkı. Borç ödenmezse rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapılabilir.
- İştirak nafakası
- Velayeti kendisine verilmeyen ebeveynin, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine gücü oranında katılması. Makale
- İtirazın iptali davası
- Borçlunun itirazıyla duran ilamsız takibin devamı için, itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde açılan dava.
K
- Kambiyo senedi
- Çek, bono ve poliçe. Bu senetlere dayanan takiplerde itiraz süresi beş gündür ve itiraz icra mahkemesine yapılır.
- Kefalet
- Kefilin, borçlunun borcunu ödememesi hâlinde sorumluluğu üstlendiği sözleşme. Yazılı şekil, azami miktar ve çoğu durumda eşin rızası gerekir. Makale
- Kıdem tazminatı
- En az bir yıl çalışan işçiye, kanunda sayılan fesih hâllerinde her tam yıl için otuz günlük giydirilmiş brüt ücret üzerinden ödenen tazminat. Makale
M
- Menfi tespit davası
- Borçlu olunmadığının tespiti için açılan dava. Takipten önce ya da sonra açılabilir.
- Mirasçılık belgesi
- Mirasçıları ve paylarını gösteren, noterden ya da sulh hukuk mahkemesinden alınan belge; halk arasında veraset ilamı. Makale
- Muacceliyet
- Bir borcun ödenme zamanının gelmesi. Kredilerde hesabın kat edilmesiyle vadesi gelmemiş taksitler de muaccel olur.
- Muris muvazaası
- Miras bırakanın mirasçılardan mal kaçırmak amacıyla bağışı satış gibi göstermesi. Tapu iptal ve tescil davasına konu olur ve zamanaşımına tabi değildir.
- Müşteki
- Suçtan zarar gördüğünü bildirerek şikâyette bulunan kişi. Makale
O
- Ortaklığın giderilmesi
- Paylı ya da elbirliği mülkiyetindeki bir malın aynen bölünmesi veya satılarak bedelinin paylaştırılması için açılan dava (izale-i şuyu). Makale
S
- Saklı pay
- Miras bırakanın vasiyet ve bağışlarla ortadan kaldıramayacağı, kanunun belirli mirasçılara ayırdığı pay. Hesapla
- Susma hakkı
- Şüpheli ya da sanığın yüklenen suç hakkında açıklama yapmama hakkı. Kullanılması tek başına aleyhe yorumlanamaz.
T
- Tazyik hapsi
- Mal beyanında bulunmama ya da nafaka borcunu ödememe gibi yükümlülüklere uyulması için icra mahkemesince verilen zorlama hapsi.
- Tenkis
- Saklı payı zedelenen mirasçının, bu payı aşan bağış ve vasiyetlerin indirilmesini istemesi.
- Tereke
- Ölen kişinin malları, hakları ve borçlarından oluşan bütün.
U
- Uzlaştırma
- Kanunda sayılan bazı suçlarda şüpheli ya da sanık ile mağdurun bir uzlaştırmacı aracılığıyla anlaşması. Edim yerine getirilirse kovuşturma sona erer.
Y
- Yoksulluk nafakası
- Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek eşin, kusuru daha ağır olmamak şartıyla diğer eşten istediği süresiz nafaka.
Z
- Zamanaşımı
- Belirli sürenin geçmesiyle alacağın dava ya da takip yoluyla istenemez hâle gelmesi. Borçlunun ileri sürmesi gerekir. Hesapla